... maar z'n ziel verliest?
En wat moet een mens geven in ruil voor z'n ziel?
Ik kan alles krijgen wat je wilt. Chocolade, whisky...
De majoor vond Reardon 'n bedreiging.
Een man die alleen trouw was aan zichzelf, was in zijn ogen 'n verrader.
Pak die boeken.
Neem hem mee.
Nee, alstublieft. Het is mijn school.
Mijn school.
De majoor regelde het met de Jappen. Ze moesten me met rust laten.
Voor hem was dat geen verraad. De school vertraagde z'n plannen...
... en de mannen bedachten zich. Dat kwam door Dusty.
Dit boek leert ons de andere wang toe te keren.
We lezen deze boeken...
... en we worden betere slaven voor de keizer.
Hij zegt: Dat boek is bijgeloof.
De kapitein zegt dat het werk te langzaam gaat.
Hij heeft bevel gekregen om nog zes maanden eerder klaar te zijn.
Met alle respect, dat...
Ingerukt.
Bijgeloof.
Ik leef nog, vuile Jappen.
Dat verstaan jullie wel, hé?
Ze konden ons onze boeken afnemen, maar niet wat we al hadden geleerd.
Dusty leidde mannen het dodenhuis uit om te werken.
Zijn voorbeeld deed ons keihard werken.
Three Pagoda Pass, 305 km spoorweg
Onze overweldigers merkten dat.
Wat de majoor betreft: We zijn altijd vriendelijk met hem blijven omgaan.
Daar werd hij onzeker van.
Kapitein Noguchi geeft je boeken terug, dan kan je blijven leren.
De kapitein schenkt deze boeken omdat jullie goed werken.
We kunnen weer aan de slag.
Drie jaar oud. - Japanse import.
Er zit post bij.
Vanaf die dag zei Yanker weinig. Iets in hem was veranderd.
Moeilijk te zeggen of 't beter was...
... of slechter.
Vrienden, we krijgen het afstuderen. En ik verwacht 'n goede prestatie.
Ga door.
Heren, we gaan verder.
... verlies voor ons land. Als we in leven blijven, vergroot dat onze eer.
Wie blijft leven en oud wordt, zal z'n littekens laten zien en zeggen:
Deze wonden dateren van de dag van Crispian.
Vlees, vlees.
Rundvlees.
Yanker besloot mee te doen. Beetje laat, maar hij haalde 't wel op.
Je bent 'n goede leraar.
Hoe heet je?
Ik heet Nagase. Takashi Nagase.
Hallo, Takashi. Ik heet Ernest.
Ik vroeg me al af...
... waar je zo goed Engels hebt geleerd.
Ik ben opgeleid op Cambridge.
Om 'n goede vertaler te kunnen zijn, moet je de cultuur begrijpen.
En wat vind je van de Britten? - We kunnen veel van ze leren.
Mag ik je vragen, eerzame Takashi...
... wat je in dit kamp doet?
Ik werd bij de fysiek zwakkeren ingedeeld.
Zo'n kamp is geen eerzame plek voor 'n Japanse soldaat.
Het is meer een straf.
Een schande voor z'n hele familie.
En hoe zit het dan met sergeant Ito? Dat is toch een eersteklas soldaat?
Hij nam de schuld op zich van de fout van z'n superieur...
... waardoor z'n eenheid omkwam.
Dus daarom is ie verbitterd. - Nee.
Volgens het boshido is het 'n eer om gestraft te worden voor je superieur.
De keizer zegt:
In het leger van de keizer is een enkel leven lichter dan een veertje.
Al werd het beter, we waren nog steeds slaven die 'n spoorweg aanlegden...
... en langzaam verhongerden.
Net als duizenden in andere kampen.
Alsof dat niet genoeg was...
... kon de majoor elk moment met z'n gevaarlijke plan losbarsten.
Het was ontnuchterend om te zien dat we niet de enige slaven waren.
Ze werden troostmeisjes genoemd, de buit van Japanse verovering.
Die verovering was bedoeld om de geest te zuiveren.
Dan ziet de krijger z'n zwaard als de ziel van het boshido...
... de sleutel tot hemel en hel...
... symbool van wat ie in z'n hart draagt: Trouw en eer.
16 oktober 1943 - de spoorlijn is af
We hebben de lijn afgemaakt in 1943.
Zes maanden eerder dan gepland.
Een echte reden om wat te vieren.
Zoals ze bij het begin hadden gezegd: Aangelegd over het lijk van de blanke.
Die verdomde gele Jappen. Ze doen alsof zij 'm hebben aangelegd.
Verdomde spoorweg des doods.
Dat is nog je minste zorg.
Hoe bedoel je?
De spoorlijn is klaar. Ze hebben ons niet meer nodig.
Zij die rechts van me staan, gaan nu naar 'n ander kamp.
De laatste hindernis voor de majoor: Z'n mannen werden gescheiden.
Weggestuurd en nooit meer gezien.
Attentie, gevangenen. Er ontbreekt 'n schop in de schuur.
Wie 'm heeft gepakt, geeft 'm nu terug.
Als de schop niet terugkomt, wordt het hele kamp gestraft.
Jullie zullen ons respecteren.
De schop is gevonden.
Er was verkeerd geteld. Een stomme fout.
Ingerukt.
Wat beweegt zo'n egoïstische man om zich op te offeren voor anderen?
Ik voel m'n benen niet.
M'n benen.
Vanavond is de afstudeerceremonie.
Alle Jappen zijn uitgenodigd.
Dus staat er niemand op wacht. - Gaat u er nog steeds mee door?
We zijn met z'n zessen, en hebben zes man verloren.
Met twaalf was het al erg lastig, en God weet dat het met zes niet kan.
Weet jij opeens wat God weet?
Ik tolereer geen twijfel.
Ik blijf.
Dan zijn we nog met vijf.
Maak je geen zorgen. Geen zorgen.
We krijgen gerechtigheid.
Majoor Charlie Fraser, taalkunde.
Sergeant Bingo Johnson, filosofie.
De laatste, maar niet de minste: Soldaat Wallace Hamilton, ethiek.
Heren...
De afgestudeerden van onze jungle-universiteit.
Feesten maar.
De muziek van die avond was niet perfect.
Eigenlijk was 't vreselijk.
Het maakte niet uit. We hoorden in ons hart hoe 't kon zijn.
De geest van de muziek was pure vrijheid.
Als wij moeten sterven...
... doen wij ons land tekort.
Daar komt 'n wacht. Zakken.
Dat je nog komt. - Die muziek is niks.
Hij die deze dag meemaakt en lang zal leven...
... staat op als deze dag wordt benoemd.
Hij rolt z'n mouw op, en toont z'n littekens. Dan zegt hij:
Er is hier geen munitie. - Zoeken.
De ouden vergeten, en ieder zal vergeten worden.
Dat is 'n B-24.
Liberators, dat kan niet missen.
Wat 'n mooie muziek. Liberators.
Geallieerde vliegtuigen.
Ze konden ons niet zien, maar wij hoorden ze.
We wisten dat de oorlog een keerpunt had bereikt.
Speedo, m'n reet.
Attentie. Deze mannen hebben twee wachten vermoord.
Het waren soldaten van de keizer. Dit zijn samenzweerders...
... die des keizers genade hebben geschonden.
Zulk slecht gedrag moet bestraft worden.
De eerzame sergeant Ito zal nu de gerechtigde straf uitdelen.
Schoft.
Wat zeg je nou?
Wat zeg je?
Breng deze man in zijn plaats naar de begraafplaats.
Je bent vrij.
Wat zei hij? Toe nou, Peter. Wat heeft Dusty gezegd?
Bijgeloof.
Doe het maar.
Toen Dusty Miller stierf, ging er ook iets dood in ieders hart.
We hadden jarenlang weten te overleven. Nu leek dat totaal zinloos.
Alsof God zelf 'n wrede grap uithaalde.
Toen dacht ik aan de woorden van Dusty, lang geleden.
Als de graankorrel niet in de aarde valt, blijft zij op zichzelf.
Maar als zij sterft, brengt zij vele vruchten voort.
Ik weet niet wat Dusty die dag tegen Ito zei.
Maar ik had de kracht van vergeving gezien.
Attentie. Binnenkort buigen alle inferieure rassen voor de keizer...
... en de ridders van het boshido.
We hoorden weer vliegtuigen en dachten: We worden eindelijk bevrijd.
Toen gebeurde het.
Heil aan de ridders van het 'bullshito'.
Onze eigen geallieerden zagen ons voor de vijand aan.
Ik heb niks. Help de anderen.
Help me, Ernie. - Kijk er niet naar.
Het is niks. Kijk er niet naar. - Ze dachten dat we Jappen waren.
Ik ben er bijna, en sneuvel door m'n eigen mensen.
Je sneuvelt niet. - Ze dachten aan Jappen.
Laat me niet in de steek. Blijf bij me. Blijf bij me, man.
Allemaal opstaan, verdomme.
Een vijandelijk doel in de buurt was geraakt. De gewonden zochten hulp.
Hun komst dwong de belangrijkste beslissing van ons leven af.
Die beslissing schond de boshido code van eer en schande.
Laat die truck niet binnen.
Wegwezen.
Neem die honden mee.
Rijden met die truck.
Zorg dat die truck weg kan.
Kapitein Gordon, ik verbied u de vijand te helpen.
Majoor, zij daar zijn gewonde en stervende mensen.
Ze kunnen ons niks doen.
Ernie, kom terug naar je eigen mensen.
Kan iemand water halen?
Kan iemand water voor me halen?
Ze lieten ons alleen. We konden nergens heen.
We konden niks doen. De toekomst was onzeker.
We hadden 'n krakkemikkige radio en hoopten op bericht van buiten.
Aan alle gevangenen. Japan heeft zich onvoorwaardelijk overgegeven.
De oorlog is voorbij.
Hij die z'n bloed met mij vergiet, zal m'n broeder zijn.
Hoe erg het ook is, deze dag zal z'n situatie verzachten.
Vanaf deze dag tot het einde van de wereld zullen we dit gedenken.
Wij weinigen, wij gelukkigen...
... wij broeders.
15 augustus 1945 - Bevrijdingsdag
Waar zijn de wachten?
Die zijn weg. Gevlucht, de jungle in.
Voor ons gevlucht.
In welke richting?
Ik heb geen idee.
Je bent 'n man van echte principes en toewijding.
Weet je...
Ik wil net zoals jij worden.
Majoor Campbell...
Je bent net op tijd.
U begaat 'n fout.
Nee, ik bega gerechtigheid. Gerechtigheid.
Denkt u dat ik dit niet wil?
We verdienen 't allemaal om hem te zien lijden. Maar dit deugt niet.
Stommeling. Stom, klein jochie.
Stom jochie.
Vergeef het me.
Vergeef het me, knul.
Vergeef me.
Wat gebeurt er als een leven minder weegt dan 'n veer?
Schoft.
Wat is het eindpunt van de haat?
Als je je vijand in de ogen kijkt, en je ziet jezelf...
... wat kost genade dan?
Wie is mijn buurman?
Hoe vaak vergeef ik m'n broeder?
Wat betekent het om je vijand lief te hebben?
Wat kan een mens geven in ruil voor z'n ziel?
Deze vragen kwam ik tegen in het gevangenkamp.
De antwoorden hebben m'n leven voorgoed veranderd.
55 jaar later kwamen Ernest Gordon en Takashi Nagase bijeen...
... op de begraafplaats van de spoorlijn.
Ernest Gordon werd decaan aan de Princeton University.
Takashi Nagase 'n boeddhistisch priester.
Overlevenden van de Highlanders
Synced by GhostFace www.nlondertitels.com